Domowa zagroda : rysy dziejów polskich w opowiadaniu powieściowém dla młodzieży. cz. 4 (Miniszewski Józef Aleksander)
Strona 72
Wysłany tymczasowo o zawarcie pokoju do Turcyi Uchański wojewoda bełzki, w trakcie działań umiera. Czyżewski Mikołaj dodany mu w pomoc, dokończywszy poselstwa, wraca do Polski z wiadomością smutną, że Turcy w żaden sposób do pokoju nakłonić się nie chcą.
Zwołany sejm uchwala nadzwyczajne podatki i gotuje się do dzielnego skarcenia Turcyi, przyrządzeniem potrzeb wojennych i sformowaniem wojska. Tymczasem nieprzyjaciele Zygmunta, przeciągnąwszy prymasa Karnkowskiego, niesłychanie dumnego, na swoję stronę, przez Górkę, namawiają go do zwołania sejmu w Kole, poprzedzonego sejmikami. Niesłychane to było targnięcie się na prawa Rzplitej. Zjazd w Kole przychodzi do skutku, z Wielkopolan atoli złożony jedynie, gdzie uchwały przeszłego sejmu o podatkach zniesione, a hetmana poniżono ustawami najnierozsądniejszemi.
Szczęściem, że za pośrednictwem poselstwa angielskiego królowej Elżbiety, stanął pokój między Turcyą a Polską. Zjazd w Kole, pomimo rozkrzewionych niechęci przeciw Zygmuntowi w wielu stronach kraju, zyskał jedynie oburzenie stanów, a dumny arcybiskup prymas Karnkowski widział się przymuszonym do przeproszenia króla.
W takiej ociężałości i wrzawie leniwej zostawała Rzeczpospolita aż do sejmu 1591 roku. Mniej więcej wytrawione żywioły rozdwojenia, stronnictwa zbliżają się do przyjaźni dawnej, staje zgoda między prymasem a Zamojskim. Zniesiony wyrok bannicyi na Krzysztofie Zborowskim, przez króla Stefana wydany, z warunkiem że za dwadzieścia lat dopiero do kraju powrócić może (umarł w r. 1593, z ran odniesionych w wojnie z Turkami, w służbie będąc cesarskiej).